TARİHİ SATALA ŞEHRİ


GÜN IŞIĞINA ÇIKMAYI BEKLEYEN ANTİK KENT

İlçe merkezine 24 km mesafede Sadak köyünde bulunan antik Satala kenti, günümüzde tüm sır ve güzelliğiyle toprak altında bulunduğundan kendisini gün ışığına çıkaracak kazıyı beklemektedir.

Satala'nin eski Roma İmparatorluğu' nun doğudaki en önemli askeri ordugah şehri olduğu ispatlanmıştır. Satala her ne kadar askeri bir yer olsa da, buluntular burada medeniyetin de geliştiğini göstermektedir. Trianus'un (MS 98-118) Kafkas seferi sırasında burada konakladığını biliyoruz. Satala, konsül tarafından gönderilen kişilerce idare edilmekteydi. Imparator Justinyen zamanında Satala' nın önemi daha da arttı. Imparator Heraklios zamanında Pers ve daha sonra İslam akınları sırasinda Satala harap edildi.

XV.Roma lejyonunun üstlendiği bir yer olan Satala kenti, antik dönemde çok önemli bir merkezdi. Ünlü Bizans tarihçisi Prokopios, Satala'nin artık olmayan surlarının dibinde Perslerle yapılan bir savaştan söz etmiştir. Prokopios'a göre, Fırat sınırının korunması amacıyla kurulan Satala, sadece stratejik bir amaçla Roma devlet sınırının ileri karakolu olma görevini yerine getirmiştir.

Hitit, Asur, Makedonya, Roma Bizans hâkimiyetinde kalan Satala, bir ara önemini kaybetmiş, ancak Trabzon Komnenosları zamanında tekrar canlanmış ve onların mesire yeri olmuştur. 6. yüzyılda imparator Justinyen zamanında bugün bile görülebilen büyük eserler yaptırılmıştır.

Bugün Sadak'ta bulunan harabeler, amfi-tiyatro seklinde yükselen bir dağın eteğindedir. Kalenin Pers tehlikesine karşı imparator Justinyen tarafından onarıldığını anlıyoruz.

Satala'ya ait çeşitli müzelere devredilen eserler:

a)Istanbul Arkeoloji Müzesi'ne

-Kandil (Toprak) 2 adet

-Yüzük taslari

-XV.Legio Apollinares'in armasi

-Kulplu testi

-Armali kemer tokasi

-Madeni parçalar

b)Londra British Museum'da

-Bronz Büst

 

Ayrıca Trabzon ve Erzurum Müzelerinde Sadak'tan çıkarılan mezar taşları, mezar stelleri, sütun başlıkları, lahit kapakları sergilenmektedir.

 

SU KEMERİ

 

Önceleri 47 gözlü olan bu su kemerini 1866 yılında Taylor 7 kemeri sağlam kalmış olarak tespit etmiştir. Ancak üzülerek yazalım ki bugün sadece 2 kemer ayağı ayaktadır


 Sadak Köyümüzde bulanan Su Kemerinden bir görünüm

Sadak Köyümüzde bulanan Su Kemerinden bir görünüm

 

BRONZ BÜST

 

Londra British Museum'dadir. Bir zamanlar Tanriça Artemis ya da Afrodit Kültü diye adlandirilan Aneaitis kültüne aittir. Grek bronz sanatinin tek örnegi olup M.Ö.4.yüzyil baslarina ait oldugu tahmin edilmektedir.

Sadak Köyümüzde bulunan ancak yurt dışına kaçırılan bronz büst

Sadak Köyümüzde bulunan ancak yurt dışına kaçırılan bronz büst

 


NiKE KABARTMASI


Sadak NiKE KABARTMASI

 


Kabartmada Zafer Tanrıçası Nike,sol elinde palmatle savaş alanında gezinir biçimde anlatılır .Yapıt canlı, ancak kaba üslubuyla olgun arkaik döneme tarihlendirilebilir.

 

MEZAR STELLERI

Sadak Köyünün disinda, Cirit Tepesinde bulunan 32 stel bu alanin kentin nekropolü oldugunu göstermektedir. Bulunan yazilarin çogu Latince'dir. Roma döneminden kalan mezar taslarinin birinde XVI.Lejyon bayraktari Büyük Covidianus'un karisi Julia Maxia için yaptirildigi yazilidir.


MEZAR STELLERI


XVI .Lejyon bayraktarı Büyük Covitianus'un Karisi Julia Maxia için yaptıgı tahmin edilen mezar taşıdır

 

 

 

Yazılı kaynaklarda Kelkit ve yöresinin m.ö 3000 yıllarına kadar indiği ve Hititlerden öncesine dayandığı ileri sürülmektedir. Giresun, Gümüşhane, Trabzon, Erzincan, Erzurum toprakları hitit kaynaklarında Azzi-Hayasa  ülkesi olarak adlandırılmaktadır.

Araştırmacı yazar Gülyüz AKAGÜN USLU bölgemizde en belirgin hakimiyet Urartular zamanında kurulduğunu işaret eder. Van ve çevresinde yaşayan Urartular, Trabzon civarlarında yaşayan Tebaritleri hakimiyetleri altına almalarıyla Gümüşhane ve çevresi Urartuların hakimiyeti altına girmiştir. Yine aynı yazara göre Urartuların batı kanadını Gümüşhane ve yöresi oluşturmaktadır. Urartuların en büyük tanrısına Haldi; Gümüşhane, Kelkit ve Bayburt yöresinde yaşayanlara ise Halt denildiği yazılı tarihi kaynaklarda zikredilmektedir.

 

  Kelkitin tarihi

Bu fotograf Kelkit'in 1900 lü yillarin başında çekilmiş  elimizdeki tek fotoğrafıdır

 

              Bölge Urartu hakimiyetinden sonra Medler ve Perslerin idaresinde kalmıştır.

              M.Ö. 331 yılında Pers İmparatorluğunun yıkılmasından sonra bölge Roma İmparatorluğunun hakimiyetine girmiştir.

        M.Ö. 395 yılında Roma İmparatorluğunun ikiye bölünmesiyle doğuda kalan Bizans İmparatorluğu bölgeye hakim olmuştur. Bizans İmparatoru Heragleios 635 te İran Sasani Devleti üzerine sefer düzenlemiş ve Kelkit vadisinden geçmiştir. Bölge 7.asır sonuna kadar Bizans Sasani çarpışmalarına sahne olmuştur. Bizanslılar bu hakimiyeti XIII. y.y da kurulacak olan Trabzon Rum İmparatorluğuna kadar devam etmiştir.

            Kelkit ve çevresinde Trabzon Rum İmparatorluğunun hakimiyetinin belirgin bir şekilde hissedildiği kaynaklarda ifade edilmektedir. Kelkit ve çevresi daha sonra Bizanslılar Emeviler ve Bizanslılar Abbasiler arasında birkaç defa el değiştirmiştir. Bu durum Selçuklu akınlarına kadar devam etmiştir.

           Selçuklular ilk defa 1016 yılında Selçuklu Sulatanı Çağrı Beyin yapmış olduğu doğu anadolu seferinde Kelkit ve çevresine gelmişlerdir. 1058 yılında Tuğrul Beyin kardeşi  İbrahim Yinal bey Kelkit ve çevresini fethetmiştir. Bu dönemde kelkit ve çevresinde yoğun türkmen oymakları göçederek iskan ettirilmişlerdir. 1071 Malazgirt zaferinden sonra bölgede Selçuklu hakimiyeti iyice belirginleşmiştir.

            XIV. y.y ikinci yarısından sonra Kelkit vadisinin Alansa Kürtün Trebolu hattının tamamıyla Çepnilerin yurt tuttuğu yerler olduğuda kaynaklarda ifade edilmektedir.

                Bazı kaynaklara göre Kelkit 23 Temmuz 1514 Çaldıran Zaferinden sonra Osmanlı İmparatorluğu hakimiyetine geçtiği belirtilmektedir. Aynı yıl Kelkit Bayburt un sancak merkezi yapılmasıyla birlikte Bayburt'a bağlanmıştır. Bu yıllarda Bayburt sancağıda Erzincan vilayetine bağlıydı. Bölgeye ait ilk tahrir kaydı 1516 yılına aittir.

                Kelkit 1840 yılında kaza olmuştur. Kaza merkezi olduktan sonra nüfusu fazla artmaya başlamıştır.

                Trabzon valiliğinin Babi Aliye Kelkit in Gümüşhane ye bağlanmasını talep etmesiyle 1887 yılında Kelkit ve Şiran Bayburt sancağından alınarak Gümüşhane sancağına bağlandı. Bununla birlikte Gümüşhane sancağı dört kazadan oluştu. Kelkit, Şiran, Torul Gümüşhane bu idari yapı Cumhuriyetin İlanına kadar sürdü.

                1870 Tarihli Trabzon salnamesinde Kelkite bağlı 95 köy yerleşmesinin bulunduğu bildirilmektedir. Yine 1904 tarihli salnamede Kelkit kaza merkezinde bir hükümet dairesi, iki cami, iki medrese, iki okul, yirmiiki mağaza, atmışsekiz dükkan, onüç kahvehane, üçyüzellidört ev, dört fırın ve üç su değirmeni bulunmaktaydı.

                1904 tarihli salnamede Kelkit hakkında şu açıklayıcı bilgilere yer verilmektedir.

                Kelkit kazasının merkezi olan çiftlik kasabası bu tarafların manzaraca en iyi olan yerlerinden birisidir. Kasaba düz bir ovanın ortasında ve Kelkit ırmağı ile kavuşan diğer bir derenin birleştiği noktaya yakın bir yerde yapılmıştır. İnsan buralardan şen ve güler yüzlü vadiler şirin kasaba ve köyler doğal güzellikler aramayı hatırına bile getirmez. Kış zaten hazin olan bu yerlerdeki soğuk kefenlerle örter. Her sessizlik mezardan nişan verir. Etrafta ufak bir hayat eseri görmek için yazın gelmesini beklemekten başka çare yoktur. Kelkit halkı güçlü kuvvetli adamlardır.

                Kazanın genel nüfusu 25903 islam 511 Rum ve 250 Ermeniden ibarettir. Halkın büyük bir bölümü tarım ile uğraşmaktadır. Başlıca ürünler Arpa, buğday, çavdar, fiğ ve burçaktan ibarettir. Hayvan ürünlerinde yağ ve peynir ile deri ve yumurtanın bir kısmı Erzincan ile Gümüşhane ve Trabzona gönderilmektedir.

KELKİT İN RUM İŞGALİ

                Kelkit batıdan Şebinkarahisara güneyden Erzincana gitmekte olan mühim bir yol kavşağında olduğu için sıtratejik önemi olan bir yerleşim alanıydı. Doğu anadolu Rus harekatını idare eden Rus kuvvetleri bu önemi bildiklerinden 12 temmuzda Sibirya kazaklarını 14 Temmuzda da diğer kuvvetlerini Bayburt un etrafına yerleştirdi. 22 temmuz 1916 Rusların 4.Avcı alayı sabahın erken saatlerinde saldırıya geçer. O gün akşama kadar çok kanlı çarpışmalar olur. Vehip Paşa komutasındaki Türk askeri akşamüzeri çekilmek zorunda kalır. Böylece Ruslar Kelkiti işgal ederek iç anadoluya bir kapı açmış olurlar. Ekim 1917 ihtilalinden sonra 18 aralık 1917 tarihinde Erzincan Mütarekesi yapıldı. Ruslar çekilmeye başlar fakat ermeniler zulümlerine devam ederler. Nihayet  17 şubat 1918 tarihinde Halit Paşa komutasındaki askerlerimiz güzel ilçemizi kurtarırlar. Allah o günleri bir daha göstermesin. 

KELKİT İSMİ

Kelkit ismi konusunda değişik görüşler mevcuttur. Bazı araştırmacılar Kelkit çayının Antik Çağda helen dilinde kurt anlamına gelen Lykos şeklinde ifade edildiğini belirtmektedirler. Onlara göre bu kelime daha sonra ermenice ye  tercüme edilerek gail-get olarak söylenmeye başlanmıştır. Ardındanda Kelkit e dönüşmüştür. Bazı araştırmacılar ise İlk çağlarda yörede “Kerkit” adında bir halkın yaşadığına dikkat çekmektedirler. Ünlü tarihçi Straban bölgenin dağlık kesimlerindeAppaitler adinda bir kavmin yasadigini ve bunlarin da Kerkit' lerin soyundan geldigini ifade etmektedir. Ayrıca VII y.y da Peçenek Türklerinden Kilki Beyin Çiftliği olarak anıldığı rivayet edilmektedir.

 

 

 

Aziz Nas

1964 yılında Gümüşhane ili Kelkit ilçesi Ünlüpınar Beldesinde doğdu. İlk ve orta öğrenimini aynı beldede tamamladı. Yüksek tahsil olarak önce Zonguldak Kara Elmas Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Maden Mühendisliği Bölümü’ nü sonra Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü’ nü bitirdi. Daha sonra Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi Kamu Yönetimi Bölümü’ nde yüksek lisans yaptı. Bir süre aile şirketi bünyesinde madencilik faaliyetlerinde bulundu. 1999 yerel seçimlerinde Fazilet Partisi Ünlüpınar Beldesi belediye başkan adayı oldu. Adalet ve Kalkınma Partisi ( AK Parti ) 2001 yılında kurulduğunda Kelkit ilçesi kurucu ilçe başkanlığı görevini üstlendi ve 2004 yılına kadar bu görevini sürdürdü. 2004 yılında mahalli idareler seçiminde Ünlüpınar Beldesinde AK partiden belediye başkanı seçildi. 2009 ve 2014 mahalli idareler seçimlerinde aynı beldeden tekrardan AK Parti’ den Belediye Başkanı seçilen Aziz Nas 31 mart 2019 yerel seçimlerinde Ak Parti Kelkit ilçe Belediye Başkanlığı görevine seçildi. Aziz Nas Evli ve 3 çocuk babasıdır.

Mahalle Muhtarlarımız.

 

 

 

 Fikri Duran

 

 

Metin TAHAN
Bahçelievler Mah. Muhtarı

 

Fikri DURAN
Büyük Cami Mah. Muhtarı

 

Muhammet DAĞDELEN
Ahmet Yesevi Mah. Muhtarı

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Uğur ÇAKICI
Cumhuriyet Mah. Muhtarı

 

Halil ÇAVĞA
İnönü Mah. Muhtarı

 

Uğur ATEŞ
Küçük Cami Mah. Muh

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 Adem OLGUN
Yunus Emre Mah. Muhtarı

 

Bilal GÜNDÜZ
Karaçayır Mah. Muhtarı

 

 Harun BİLGİN 
Atatürk Mah. Muhtarı

 

 

KARNE MESAJI

KARNE MESAJI

                                    2018 - 2019 eğitim öğretim yılının bugün son zili çaldı.                 Bir yıldır geleceğimizin teminatı çocuklarımızın, onlara en iyi imkânları sağlamaya çalışan, dişini tırnağına takarak evlatlarını okutmak için seferber olan anne babalarının, yurdun dört ...

Devamını Oku...>>

KELKİT  BELEDİYESİ WHATSAPP’TA

KELKİT BELEDİYESİ WHATSAPP’TA

                İlçemiz halkına daha hızlı ve etkin hizmet sunmak için çalışmalarımızı aralıksız sürdürür iken bir yandan da teknolojik gelişmelerden faydalanarak talep ve şikayetlerden anında haberdar olup, çözüm yolları üretmek için WhatsApp İletişim hattını devreye soktuk. İsteyen herkes, artık...

Devamını Oku...>>

Etik Komisyonu

KELKİT BELEDİYE BAŞKANLIĞI ETİK KOMİSYONU 5176 Sayılı Kanuna dayanılarak hazırlanan ve 13.04.2005 tarihinde yürürlüğe giren Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri İle Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin 29. Maddesi gereğince Kurum ve kuruluşlarda etik kültürünü yerleştirmek ve geliştirm...

Devamını Oku...>>

Vergi Takvimi

BELEDİYE VERGİ TAKVİMİ   Emlak Vergisi 1.Taksit Son ödeme 31Mayıs 2.Taksit Son ödeme 30 Kasım       Çevre Temizlik Vergisi 1.Taksit Son ödeme 31Mayıs 2.Taksit Son ödeme 30 Kasım       Harcamalara Katılı Payı 1.Taksit Son ödeme 31Mayıs 2.Taksit ...

Devamını Oku...>>

Su Abonesi İşlemleri

  1. Tapu Fotokopisi 2. Kimlik Fotokopisi 3. Deprem sigortası (DASK) 4. Yapı kullanma izin belgesi 5. Su Sayacı (Markası ve Gövde Numarası)        Yukarıdaki evraklarla beraber belediyemiz su tahahkkuk şefliğine müracaat edip abonelik işlemlerini gerçekleştirebilirsiniz. Abonelik başvurusu şa...

Devamını Oku...>>

İş Yeri Açma Ruhsatı

İşyeri açma ve çalıştırma ruhsat başvuruları için gerekli belgeler konusunda Belediyemiz Zabıta Amirliğinden  (0456 317 1009) Bilgi alınız.   Not: Faaliyet Alanına Göre İstenen belgeler değişiklik göstermektedir.   -Başkanlığa Dilekçe -Esnaf Kayıt Belgesi -Kira Kontratı -Nüfus Cüzdan Fotokopi...

Devamını Oku...>>

Nikah İşlemleri

  Evlenecek Çiftlere ait   - Evlenme ehliyet belgesi (Nüfüs Müdürlüğü) - Evlenme Zarfı (Kırtasiye) - 6 adet Fotoğraf Bay-Bayan - Nüfus Cüzdan Fotokopileri   Yukarıdaki belgelerle birlikte nikah memurluğumuza (Yazı İşleri Müdürlüğü) müracaatları yeterli olacaktır.  ...

Devamını Oku...>>

Hizmet Standartları

KELKİT BELEDİYE BAŞKANLIĞI  HİZMET STANDARTLARI TABLOSU         SIRA NO VATANDAŞA SUNULAN HİZMETİN ADI BAŞVURUDA İSTENİLEN BELGELER HİZMETİN TAMAMLANMA SÜRESİ     1 Yapı Kullanım İzin Belgesi 1-Toprak Vizesi 1 AY   ...

Devamını Oku...>>

Faaliyet Raporu

01.04.2018-01.04.2019 Yılı Faaliyet Raporu 01.04.2018-01.04.2019 Yılı Faaliyet Raporu  ...

Devamını Oku...>>

Eski Başkanlarımız

1-Miktatbeyzâde Hasan Efendi (1870) 2-Abos Aga (1877) 3-Ahmet Efendi (1879) 4-Ömer Bey (1891) 5-Ömer Bey (1893) 6-Ömer Bey (1897) 7-Ziya Bey (1900 8-Aga Bey (1902) 9-Ziya Bey (1903) 10-Ziya Bey (1904) 11-Ziya Bey (1905) 12-Mustafa Ziya Bey (1918-1922) 13-Haci Alaattin Bey (1922-1924) 14...

Devamını Oku...>>


e-belediye

KELKİT BELEDİYE HÜRRİYET SPOR

Son Haberler

En Çok Okunanlar

Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı   7  1   4  T.C. GÜMÜŞHANE VALİLİĞİ     9  

 


    11   5   6 www.gumushaneekspres.com


 

JSN Decor template designed by JoomlaShine.com